Trendanalyse
Om te
beginnen wil ik het verschil aangeven tussen een hype en een trend. Een hype
trekt tijdelijk de aandacht van veel mensen en verdwijnt weer net zo snel
(Kennisnet, 2014; W.Rubens, 2013). Een trend geeft richting aan voor een
langere termijn waarbij verschillende ontwikkelingen samenkomen en elkaar
versterken (Kennisnet, 2014). Een trend heeft een aanloopperiode nodig voordat
het een omslagpunt bereikt heeft (W.Rubens, 2013).
Er zijn
volgens Roothart & v/d Pol (2001) 6 factoren die van invloed zijn op een
trend.
1. Demografisch (verandering in de
maatschappij)
2. Economisch
3. Sociologisch (normen en waarden,
cultuur)
4. Technologisch (de krachten die komen
tot nieuwe uitvindingen)
5. Ecologisch (natuur)
6. Politiek
Deze trendfactoren zijn gemakkelijk te onthouden door de
eerste letters van elke trend achter elkaar te zetten. DE STEP
Trendanalyse Quest 1:
Voor de
opdracht Quest 1 begin ik de trendanalyse met de trend het onderwijs betekenisvol
in te richten op maat en als tweede trend nieuwe media. De reden voor deze
trends is dat deze trends goed aansluiten bij mijn functie als projectleider digitalisering
op het vmbo.
De term
gepersonaliseerd leren refereert overal in de basis naar meer zelfstandigheid
en betrokkenheid van de lerende in individuele leerroutes op basis van de
leerbehoefte en voorkeuren van de lerende waarbij ICT ondersteunend is, elke
lerende wordt op maat geholpen bij de inrichting van zijn totale leerproces (F.Studulski,
2015; Marquenie, Opsteen, Ten Brummelhuis & van der Waals, 2014; Herpen
& Zuylen, 2013). De Canadezen Bray en McClasky (2013) maken bij de
invulling van gepersonaliseerd leren een verschil tussen het centraal stellen
van de leerling of de docent. Bij de koppeling naar het onderwijs in Nederland
wordt er een vergelijkbare indeling gemaakt in de literatuur. Leraar gestuurd, zelfstandig leren en
zelfgeorganiseerd leren (Marquenie ea, 2014; Schouwenburg, 2014). Bij leraar gestuurd wordt de keuze
hoofdzakelijk gemaakt door de docent met ondersteuning van een methode wel of
niet met ICT. Bij zelfstandig leren wordt de keuze gemaakt in overleg tussen de
docent en de lerende. Bij het zelfgeorganiseerd leren maakt de lerende de
keuze. Voor een verdere verdieping van gepersonaliseerd leren verwijs ik naar
mijn paper voor LA1 over gepersonaliseerd leren.
Digitale
media en technologieën zijn momenteel uit onze maatschappij niet meer weg te
denken. Het internet zorgt ervoor dat veel informatie meteen toegankelijk is,
bijna iedereen is onmiddellijke bereikbaar en actuele ontwikkelingen kunnen
direct wereldwijd gedeeld worden (Kennisnet, 2014). In het OECD rapport, trends
shaping education 2013, wordt naar “Infinite Connections: Education and new
technologies” verwezen. ICT beïnvloed bijna
alle aspecten van ons leven en heeft de manier veranderd van communiceren met
elkaar, werken en socialiseren. Alle indicatoren van ICT zijn de afgelopen tien
jaar gegroeid denk hierbij aan het aantal computers per huishouden/school, het
wereldwijde internet verkeer en het aantal uur online.
Digitale kloven
zijn er de eerste digitale kloof is tussen generaties, De OESD- enquête van Adult
Skills (PIAAC) laat zien dat jongeren (16 – 24 jaar) beter in staat zijn om
problemen op te lossen in een technologie rijke omgeving dan oudere collega’s. De
tweede digitale kloof geeft aan dat kansarme jongeren minder vertrouwen en
minder bedreven zijn met nieuwe
technologieën. Tot slot is de derde digitale koof een genderkloof. Meisjes
gebruiken ICT minder intensief en voor minder taken dan jongens (OECD, 2013). De
banen van tegenwoordig en de banen van de toekomst vereisen een basis aan ICT
vaardigheden. Taak van het onderwijs is m.a.w. de digitale kloven te
verkleinen. Leerlingen uit kansarme achtergronden en meisjes moeten geholpen worden
bij het vergoten van hun digitale vaardigheden en hun comfort in het gebruik
van nieuwe technologieën.
Jongeren
gebruiken steeds meer hun smartphone voor het internet, hierdoor wordt het voor
ouders en onderwijs moeilijker om het gebruik en de veiligheid op het internet
te volgen. Scholen zullen moeten helpen in het proces dat jongeren zich bewust
zijn van de gevaren en de risico’s van ICT. Een voorbeeld van een
contact-gerelateerd risico is het cyberpesten. Cyberpesten is niet fysiek maar
wel extreem krachtig, immers het kan gezien worden door veel meer mensen dan
face-to-face pesten. Bovendien is cyberpesten niet alleen tijdens schooluren
maar 24/7. Scholen zullen leerlingen bewust moeten maken van hun rol bij
cyberpesten en leerlingen erop wijzen hun verantwoordelijkheid te nemen in het
voorkomen hiervan.
Tegenbeweging
In de trend
nieuwe media zien vele de voordelen maar deze trend roept onherroepelijk ook
een tegenbeweging op. De tegenbeweging, ontsnappen aan volledig internet, zien
we momenteel al veelal terug in de maatschappij. Het ontsnappen aan volledig
internet wordt een digitale sabbat genoemd. B. Gazelle (2014) noemt een aantal
voorbeelden hiervan op zijn site. “De no-internet week” is een voorbeeld van
een Engels bedrijf die gemakkelijk in de toekomst ook in het onderwijs
overgenomen zal worden. Ook phonestacking zou in het onderwijs gebruikt kunnen
worden. Phonestacking is een afspraak waarbij aan het begin van bijvoorbeeld een
etentje alle telefoons op een stapel worden gelegd en diegene die als eerste
zijn telefoon wil pakken mag de rekening betalen.
De Youth trend 2014 van Jong en Je wilt wat geeft voorbeelden van het filmpje “Look up” en
de No Wifi-zone van Kitkat. Kitkat heeft plaatsen aangegeven waar geen
internetverbinding mogelijk is zodat mensen kunnen ontsnappen aan de online
wereld.
Filmpje Look
up
Impactdiagram van betekenisvol
onderwijs op maat en nieuwe media:
Relevant voor het onderwijs
Nieuwe media
is voor alle sectoren van het onderwijs van belang. In het onderwijs kunnen we
niet om de toenemende digitalisering van de samenleving heen. Hierdoor zal de
vorm en inhoud van het onderwijs veranderen maar blijven er 3 kerntaken
bestaan:
1. Het verwerven van kennis,
vaardigheden en een onderzoekende houding
2. Het opvoeden tot burgerschap,
socialisatie
3. Een plek in de samenleving creëren
door talentontwikkeling
De uitdaging
voor het onderwijs is om deze kerntaken opnieuw te overdenken en vorm te geven.
(van Wetering & Desain, 2014). Het sectorakkoord VO 2014 – 2017 (2014) voegt
hieraan toe dat goed onderwijs, onderwijs is dat recht doet aan verschillen
tussen leerlingen en waarin leerlingen op hun niveau zinvol worden uitgedaagd
en een zo goed mogelijk leerresultaat bereiken. De invoering van passend
onderwijs en de vraag om aandacht voor talentontwikkeling vragen om een meer
gevarieerd aanbod in de klas en in de school.
Op de
basisschool en het voortgezet onderwijs wordt de basis van de toekomst voor de
leerlingen gelegd. In het eindrapport van platform onderwijs2032 (2016) wordt
aangegeven dat toekomstgericht onderwijs moet voldoen aan de volgende 5
kenmerken.
1. Leerlingen doen door creativiteit en
nieuwsgierig te zijn kennis en vaardigheden op
2. Leerlingen vormen hun persoonlijkheid
3. Leerlingen leren om te gaan met
vrijheid en verantwoordelijkheid, leerlingen moeten leren over grenzen heen te kijken
4. Leerlingen leren de kansen van de
digitale wereld te benutten
5. Leerlingen krijgen betekenisvol
onderwijs op maat
Relevant voor het voortgezet
onderwijs het Hooghuis ZuidWest (vmbo)
Op het
Hooghuis ZuidWest zijn we momenteel bezig om de digitale bewustzijn van alle
betrokkenen bij het Hooghuis ZuidWest te verhogen. Dit doen we onder andere
door de digitale vaardigheden van de docenten en de leerling te verbeteren door
studiemomenten op maat aan te bieden. Uit een enquête binnen het hooghuis
ZuidWest blijkt dat ongeveer de helft van de docenten online wil lesgeven de
overige docenten blijven liever bij het oude, namelijk een boek en een schrift.
Het Hooghuis
ZuidWest is onderdeel van Stichting Carmelcollege. Een van de speerpunten van
deze stichting is onderwijs op maat aan te bieden.
Advisering van deze trends
Ik heb het
leerteam het advies gegeven voor deze trends daar het niet alleen betrekking
heeft op het voortgezet onderwijs maar op alle sectoren van het onderwijs. Een
kanttekening bij deze trends is wel dat waarschijnlijk veel leergroepen van de
mli hiervoor zullen kiezen en het daardoor minder origineel zou zijn.
Uitwerking van de drijvende krachten
in een scenariosjabloon
Literatuurlijst:
B.Gazelle. (2014). archief kaliber. Opgehaald
van kaliber:
http://archief.kaliber.net/2014-een-digitaal-jaar-in-tweestrijd-beweging-2/
Bray, B., & McClaskey, K. (2013). Personalization
vs diffrentiation vs individualization. Opgehaald van
http://www.personalizelearning.com/2013/03/new-personalization-vs-differentiation.html.
Herpen, K., & Zuylen, J. (2013). Gepersonalisserd
leren, waarom en hoe? Reeks Onderwijsvernieuwing nr 36, Mesoconsult: Tilburg.
I.Donkers. (2014). jongeren zijn altijd online, is
dat erg? Opgehaald van alles over jongeren:
http://allesoverjongeren.nl/jongeren-zijn-altijd-online-is-dat-erg/
Marquenie, E., Opsteen, J., Ten Brummelhuis, A., &
Van der Waals, J. (2014, januari). Elk talent een kans: Verkenning van
gepersonaliseerd leren met ICT. Onderzoeksnotitie tbv project leerling 2020 in
opdracht van Schoolinfo voor de VO-raad.
OECD. (2013). Trends shaping education 2013.
OECD Publising.
onsonderwijs2032. (2016). onsonderwijs2032.
Opgehaald van onsonderwijs: http://onsonderwijs2032.nl/digitale-geletterdheid/
Roothart, H., & v/d Pol, W. (2001). van Trends
naar Brands. Deventer: Kluwer.
Rubens, W. (2013). E-learning Trends en
ontwikkelingen. Middelbeers: InnoDoks.
Schouwenburg, F. (2014). Kiezen voor gepersonaliseerd
leren, maar is er al te keizen? inDruk zomer 2014, 7-9.
Studulski, F. (2015, januari). Gepersonaliseerd leren
voor leerlingen en docenten. Sardes.
van Wetering, M., & Desain, C. (2014). Trendrapport
2014-2015; Technologie kompas voor het onderwijs. Zoetermeer: Kennisnet.



Hoi Monique, Via de volgende link mijn feedback: https://drive.google.com/file/d/0B9-xniEymnnCNWhXNTM2WDV6Z1k/view?usp=sharing Groet! Saskia
BeantwoordenVerwijderenSaskia, bedankt voor je feedback en het meedenken om deze trends te betrekken bij de gezamenlijke trends van MI-5.
BeantwoordenVerwijderenDe overige feedback van mijn teamleden vind je in de link hieronder. In het totaal heb ik 4 x7 = 28 punten van mijn team ontvangen.
BeantwoordenVerwijderenhttps://www.dropbox.com/s/akb8gcmdfrgac6z/FB%20teamleden%20op%20individuele%20quest%201.docx?dl=0
De totale score van het team:
https://www.dropbox.com/s/sb7erc1vofu1v7b/Punten%20peer%20to%20peer%20Quest%201.xlsx?dl=0
Hoi Monique, mooi dat je begint met een toelichting op wat trends eigenlijk zijn. In je verkenning focus je direct op twee specifieke trends. Jammer dat de afweging van andere trends niet zichtbaar is gemaakt (welke trends heb je niet gekozen en waarom niet). In je redeneerlijn binnen met name trend 1 spring je wat op en neer, waardoor het niet helemaal duidelijk wordt welke trend je precies voor ogen hebt en op welke drijvende kracht je afstevent. Het lijkt te gaan over gepersonaliseerd leren, maar ook over nieuwe media en ook over de bredere trend naar online leren. Uiteindelijk kies je dat laatste, maar dat is dus een beetje een verassing. Je zou duidelijker kunnen aangeven wat je precies onder online en offline leren verstaat.
BeantwoordenVerwijderenHet spannende van de trends is een punt. In hoeverre zijn deze bewegingen nog echt onzeker? Of gaat het meer om het tempo waarin en de wijze waarop? De impact is echter groot voor het onderwijs, dus wat dat betreft prima gekozen.